Zakopiańska Noc Muzeów połączy willowe wnętrza, sztukę i taternictwo

Po zmroku Zakopane zwykle zwalnia, ale tego dnia kilka ważnych adresów kulturalnych będzie pracować pełną parą. Noc Muzeów 2026 ma tu wyjść daleko poza zwykłe zwiedzanie – od tkactwa i snycerstwa, przez opowieści o taternikach, po koncert i rodzinne gry terenowe. Organizatorzy zestawili program tak, by w jednej trasie spotkały się wille, archiwa, sztuka współczesna i nowe technologie. Dla wielu osób będzie to jedna z tych wieczornych propozycji, które pozwalają zobaczyć znane miejsca w zupełnie innym świetle.

• Wille i pracownie pokażą rzemiosło, które wciąż przyciąga uwagę
• Historia Podhala wybrzmi od okupacji po wyprawy w góry
• Muzyka w Atmie i gra pieczątek domkną wieczór bez pośpiechu

Wille i pracownie pokażą rzemiosło, które wciąż przyciąga uwagę

W sobotę 16 maja zakopiańskie instytucje kultury otworzą się dla zwiedzających między 16:00 a 23:45. Najmocniej wybrzmi wątek rzemiosła i sztuki zakorzenionej w podhalańskiej tradycji, ale podanej w formie żywej, ruchomej, z udziałem publiczności.

W programie znalazły się między innymi:

• Willa Oksza – warsztaty tkactwa artystycznego oraz pokazy w ramach sekcji „Stare Kino”.
• Willa Koliba – zajęcia z snycerstwa i warsztaty tańca regionalnego „Łoztońcyć kości”.
• Galeria Hasiora – prezentacja procesu konserwacji eksponatów i wystawa studencka „Skala dziwności”.

To zestawienie pokazuje, że zakopiańskie muzea nie zamykają się wyłącznie w gablotach. Publiczność ma zobaczyć nie tylko efekt końcowy, lecz także sam warsztat – od dłuta po nici, od pracy konserwatora po współczesne spojrzenie młodych twórców. Dla mieszkańców i gości to cenna okazja, by zajrzeć do miejsc, które na co dzień często mijane są tylko w drodze przez centrum.

Historia Podhala wybrzmi od okupacji po wyprawy w góry

Drugi nurt wydarzenia prowadzi w stronę historii, i to w wersji mocno osadzonej w miejscu. Gmach Główny, Muzeum Palace i Willa Elżbiecina pokażą różne fragmenty tej samej opowieści – od taternictwa, przez okupację, po zakopiańskie środowisko artystyczne.

W tej części programu znalazły się:

• Gmach Główny – wystawa „Underground” poświęcona rozwojowi taternictwa.
• Muzeum Palace – ekspozycja przypominająca okres okupacji oraz wgląd w pracę konserwatorów zabytków.
• Willa Elżbiecina – opowieść o „Posle z Elżbieciny” i prezentacja dorobku uczniów Zespołu Szkół Plastycznych im. A. Kenara.

Tak zbudowany program daje rzadką możliwość spojrzenia na Zakopane z kilku stron naraz. Z jednej strony są góry i sportowa odwaga, z drugiej ciężar wojennej pamięci, a obok nich współczesna edukacja artystyczna. W efekcie wieczór nie będzie tylko spacerem po muzeach, lecz także przejściem przez kolejne warstwy miejskiej i regionalnej tożsamości.

Muzyka w Atmie i gra pieczątek domkną wieczór bez pośpiechu

Wśród miejsc, które zwykle przyciągają najwięcej uwagi, szczególnie wyróżnia się Willa Atma. Tam zaplanowano uroczysty koncert jubileuszowy poświęcony twórczości Karola Szymanowskiego z udziałem Rodziny Obrochtów. Obok muzyki pojawi się też literatura, przyroda i nowoczesne narzędzia edukacyjne.

W programie tej części są:

• Willa Atma – koncert jubileuszowy dedykowany Karolowi Szymanowskiemu.
• Muzeum Makuszyńskiego – spacery kuratorskie śladami pisarzy oraz symboliczne działania ogrodnicze.
• Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN – gry terenowe i warsztaty dla najmłodszych.
• Biblioteka Pedagogiczna – prezentacja rozwiązań wspierających czytelnictwo, w tym druku 3D.

Stałym elementem zakopiańskiej Nocy Muzeów pozostaje też Wielka Gra Muzealna. Osoby, które odwiedzą co najmniej cztery placówki i zbiorą pieczątki na specjalnej karcie, wezmą udział w losowaniu nagród rzeczowych. Karty mają być dostępne we wszystkich instytucjach partnerskich, więc trasę warto ułożyć wcześniej, zwłaszcza że część obiektów rozrzucona jest po różnych punktach miasta.

Organizatorzy przypominają również o kilku ważnych zasadach:

• udział w wydarzeniu jest bezpłatny,
• wyjątkiem jest Muzeum Karola Szymanowskiego w willi Atma, gdzie obowiązuje opłata 1 zł,
• na wybrane warsztaty, zwłaszcza w TPN i Muzeum Tatrzańskim, potrzebna jest wcześniejsza rejestracja elektroniczna lub telefoniczna.

To właśnie ten praktyczny szczegół może przesądzić o udanym wieczorze. Noc Muzeów w Zakopanem nie będzie bowiem jedną, zwartą imprezą w jednym budynku, ale rozproszoną trasą po kilku miejscach. Kto zaplanuje przejścia między nimi z wyprzedzeniem, zobaczy znacznie więcej niż tylko pojedyncze ekspozycje.

na podstawie: UM Zakopane.